الهه خوانساری در گفتگو با خبرنگار مهر، با اشاره به ابعاد جنگ ترکیبی اظهار کرد: امروز میدان نبرد تنها به موشک و پهپاد محدود نیست، بلکه هدف اصلی دشمن «ذهن مردم» و امنیت روانی جامعه است.
وی رسانه را در شرایط کنونی، بخشی از خط مقدم امنیت ملی دانست و افزود: دشمن در این جنگ، سه محور اساسی یعنی اعتماد مردم به نظام تصمیمگیری، آرامش روانی جامعه و وحدت ملی را نشانه گرفته است.
تقطیع؛ از رسانهنمایی تا عملیات روانی
خوانساری با بیان اینکه تکنیک «تقطیع سخنان مسئولان» یکی از خطرناکترین روشهای رسانهای در جنگ ترکیبی است، تصریح کرد: در این روش، یک جمله از متن سخنرانی یا مصاحبه خارج شده، زمینه و قبل و بعد آن حذف و سپس با تیتری هیجانی منتشر میشود. ظاهر این کار رسانهای است، اما نتیجه آن عملیات روانی است، زیرا مخاطب با تکهای دستکاری شده از واقعیت مواجه میشود.
معاون آموزش انجمن سواد رسانهای ایران بر لزوم تفکیک میان «نقد مسئولانه» و «تفرقهافکنی» تأکید کرد و گفت: نقد رسانهای در شرایط بحران ضروری است، اما نقدی که به روشنگری، ارائه راهحل و کمک به تصمیمسازی بپردازد، سرمایه اجتماعی را حفظ میکند؛ در مقابل، تیترسازی هیجانی، تحقیر مسئولان، دوگانهسازی میان مردم و حاکمیت و تبدیل اختلافنظرهای طبیعی به شکاف ملی، خوراک جنگ روانی دشمن را فراهم میآورد.
رسالت رسانه انقلابی در بحران
خوانساری با اشاره به وظایف رسانههای انقلابی در شرایط کنونی، تصریح کرد: رسانه انقلابی باید روایت اولِ دقیق و معتبر را به مردم ارائه دهد، زیرا تأخیر، ابهام یا شعارزدگی، میدان را در اختیار رسانههای بیگانه قرار میدهد. همچنین این رسانهها باید به جای تکذیب ساده، به رمزگشایی از تیترها، کلیپهای تقطیعشده و شایعات بپردازند و اهداف پشت پرده آنها را برای مردم تبیین کنند.
وی سومین رسالت رسانه را تقویت همبستگی ملی از طریق شفافیت، آرامش، دقت و انصاف دانست و تأکید کرد: شاخص حرفهایگری رسانه، تیتر تند و زودهنگام نیست، بلکه سرعت همراه با دقت، انصاف و حفظ منافع ملی در لحظات بحرانی است.
تیتر مخاطبپسند یا مخاطبفریب؟
معاون آموزش انجمن سواد رسانهای ایران در تعریف تیتر مناسب تصریح کرد: تیتری که فهم مخاطب را افزایش دهد، ارزشمند است، اما اگر تنها عصبانیت، شکاف و زمینه سوءاستفاده دشمن را فراهم کند، مخاطبفریب است، نه مخاطبپسند.
خوانساری با تأکید بر ضرورت افزایش سواد رسانهای مردم، از شهروندان خواست پیش از بازنشر هر کلیپ یا تیتر، چند پرسش کلیدی از خود بپرسند: متن کامل سخن کجاست؟ جمله در چه بافت و موقعیتی بیان شده؟ منبع انتشار کیست؟ هدف از انتشار در این زمان چیست و چه چیزی از آن حذف شده است؟ همچنین آیا انتشار آن به آرامش و وحدت جامعه کمک میکند یا به آشفتگی و بیاعتمادی دامن میزند؟
وی هشدار داد: در جنگ ترکیبی، دشمن لزوماً از بیرون شلیک نمیکند، بلکه از بیدقتیهای رسانهای، عجله برای دیدهشدن و رقابت بر سر کلیک در فضای داخلی بهرهبرداری میکند.
معاون آموزش انجمن سواد رسانهای ایران در پایان، مأموریت رسانههای انقلابی را آگاهیبخشی، تولید امید واقعی، نقد مسئولانه و پاسداری از سرمایه اجتماعی نظام دانست و گفت: رسانهها نباید اجازه دهند اختلافنظرهای طبیعی جامعه به تفرقه ملی تبدیل شود؛ چراکه در جنگ امروز، هر تیتر یک تصمیم امنیتی-اجتماعی و هر کلیپ تقطیعشده، بخشی از عملیات روانی دشمن محسوب میشود.
💬 نظرات خود را با ما در میان بگذارید