سید عبدالرضا موسوی بفروئی در گفتوگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه سفال و سرامیک از کهنترین جلوههای خلاقیت بشر به شمار میروند، اظهار کرد: این هنر در طول تاریخ همواره بازتابدهنده فرهنگ، هویت و سبک زندگی ملتها بوده است. ایران نیز با پیشینهای چند هزار ساله در عرصه سفالگری، از جمله کشورهایی است که این هنر در آن نهتنها یک حرفه، بلکه بخشی از هویت فرهنگی و تاریخی محسوب میشود.
موسوی بفروئی افزود: در این میان، شهر میبد در استان یزد بهعنوان یکی از مهمترین مراکز سفالگری کشور، ظرفیتهای قابل توجهی برای ورود به بازارهای جهانی دارد، اما تحقق این هدف نیازمند نگاه راهبردی و برنامهریزی منسجم است.
سابقه تاریخی صادرات سفال ایران
رئیس نمایندگی وزارت امور خارجه در استان یزد با اشاره به پیشینه تاریخی صادرات سفال ایران گفت: در دورههایی همچون عصر صفویه، ایران از بازیگران مهم تجارت جهانی سفال و سرامیک بوده است. قرار گرفتن کشور در مسیر راههای تجاری بینالمللی، بهویژه راه ابریشم، زمینه صادرات گسترده محصولات سفالی را به اروپا، امپراتوری عثمانی و شرق آسیا فراهم کرده بود.
وی تصریح کرد: سفال ایرانی در آن دوره نهتنها کالایی کاربردی، بلکه اثری هنری و لوکس به شمار میرفت و این تجربه تاریخی نشان میدهد که حضور در بازارهای جهانی برای صنایعدستی ایران امری مسبوق به سابقه و قابل احیاست.
هویت متمایز سفال میبد؛ مزیت رقابتی در بازار جهانی
موسوی بفروئی در ادامه با اشاره به ویژگیهای خاص سفال میبد اظهار کرد: استفاده از مواد اولیه بومی، بهرهگیری از تکنیکهای سنتی و وجود نقشمایههای شاخص، به این هنر هویتی متمایز بخشیده است. طرحهایی مانند «خورشید و ماهی» و نقوش هندسی، بیانگر پیوند عمیق سفال میبد با فرهنگ کویر و زیستبوم منطقه است.
وی خاطرنشان کرد: در دنیای امروز که اصالت و روایت فرهنگی در بازارهای جهانی اهمیت ویژهای یافته، این ویژگیهای هویتی میتواند به مزیتی رقابتی برای سفال میبد تبدیل شود.
بازارهای هدف صادراتی سفال میبد
وی با اشاره به رشد بازار جهانی صنایعدستی در سالهای اخیر گفت: تقاضا برای محصولات دستساز، اصیل و دارای پیشینه فرهنگی افزایش یافته است و این روند فرصت مهمی برای سفال میبد ایجاد میکند.
موسوی بفروئی ادامه داد: کشورهای حوزه خلیج فارس به دلیل نزدیکی جغرافیایی، اشتراکات فرهنگی و قدرت خرید بالا از مهمترین مقاصد صادراتی به شمار میروند. همچنین بازارهای اروپایی، بهویژه در حوزه دکوراسیون داخلی و محصولات هنری، ظرفیت قابل توجهی برای پذیرش آثار سفالی باکیفیت دارند. کشورهای شرق آسیا مانند ژاپن و کره جنوبی نیز به دلیل پیشینه قوی در هنر سفال، بازارهایی تخصصی و ارزشمند محسوب میشوند.
چالشهای ساختاری در مسیر صادرات
رئیس نمایندگی وزارت امور خارجه در استان یزد در عین حال به موانع موجود در مسیر صادرات سفال ایران اشاره کرد و گفت: ضعف در برندسازی و هویتسازی بینالمللی از مهمترین چالشهاست. در حالی که برخی کشورها توانستهاند نام خود را بهعنوان برند معتبر در حوزه سفال تثبیت کنند، محصولات ایرانی اغلب بدون هویت مشخص وارد بازار میشوند.
وی افزود: عدم انطباق برخی طراحیها با سلیقه روز بازار جهانی، بستهبندی نامناسب، مشکلات لجستیکی و حملونقل و همچنین ضعف در بازاریابی دیجیتال از دیگر موانع توسعه صادرات در این حوزه است.
موسوی بفروئی با اشاره به تجربه کشورهای موفق در صادرات صنایعدستی گفت: این کشورها با رویکردی جامع، ضمن حفظ اصالت، طراحی محصولات خود را با نیازهای بازار تطبیق دادهاند. استفاده از بستهبندی حرفهای، ایجاد برندهای معتبر، حضور مستمر در نمایشگاههای بینالمللی و بهرهگیری از فروش آنلاین از جمله اقدامات مؤثر در تثبیت جایگاه آنان بوده است.
وی همچنین بر اهمیت روایتپردازی فرهنگی تأکید کرد و افزود: معرفی داستان هر محصول میتواند ارتباط عاطفی میان خریدار و هنرمند ایجاد کرده و ارزش افزوده بیشتری برای کالا فراهم کند.
نقش دیپلماسی اقتصادی در توسعه صادرات صنایعدستی
وی توسعه صادرات صنایعدستی را نیازمند هماهنگی میان دستگاههای مختلف دانست و گفت: وزارت امور خارجه، وزارت صنعت، معدن و تجارت، سازمان توسعه تجارت، وزارت میراث فرهنگی و اتاقهای بازرگانی هر یک در این مسیر نقشآفرین هستند.
موسوی بفروئی تصریح کرد: وزارت امور خارجه میتواند از طریق دیپلماسی اقتصادی و فرهنگی، زمینه حضور صنایعدستی ایران در بازارهای جهانی را فراهم کند. بهرهگیری از ظرفیت سفارتخانهها برای معرفی محصولات، برگزاری نمایشگاهها و ایجاد ارتباط میان هنرمندان و تجار خارجی از جمله اقدامات مؤثر در این زمینه است.
وی افزود: در سالهای اخیر، دیپلماسی استانی بهویژه در استانهای مستعدی مانند یزد مورد توجه قرار گرفته و تلاش شده ظرفیت صنایعدستی این استانها در سطح بینالمللی معرفی شود.
گردشگری؛ محرک صادرات صنایعدستی
رئیس نمایندگی وزارت امور خارجه در استان یزد گردشگری خارجی را یکی از مهمترین ابزارهای توسعه بازار صنایعدستی دانست و گفت: خرید مستقیم گردشگران از هنرمندان، علاوه بر ایجاد درآمد، به معرفی جهانی این محصولات کمک میکند.
وی افزود: این نوع صادرات که به «صادرات چمدانی» معروف است، میتواند مسیری سریع، کمهزینه و مؤثر برای ورود به بازارهای جهانی باشد. همچنین طراحی تجربههای گردشگری مبتنی بر صنایعدستی، از جمله بازدید از کارگاههای سفالگری و مشارکت در فرآیند تولید، ارزش افزوده قابل توجهی ایجاد میکند.
تعاملات بینالمللی و شبکهسازی حرفهای سفالگران میبد
موسوی بفروئی بر اهمیت ارتباط با مراکز مهم سفالگری جهان تأکید کرد و گفت: حضور در جشنوارهها و نمایشگاههای بینالمللی، تبادل هنرمند و برگزاری کارگاههای مشترک میتواند به انتقال دانش، ارتقای کیفیت و شناخت دقیقتر بازار جهانی منجر شود.
وی یادآور شد: در سالهای اخیر تلاشهایی برای انعقاد تفاهمنامه خواهرخواندگی میان میبد بهعنوان شهر سفال و سرامیک سنتی با یکی از شهرهای مطرح سفال جهان انجام شده و هنرمندان میبدی در جشنوارههایی مانند دوسالانه آرجیلا در شهر فائنزای ایتالیا حضور داشتهاند، هرچند این روند به دلیل شیوع بیماری کرونا با وقفههایی مواجه شد.
همافزایی صنایعدستی یزد؛ گامی به سوی قطب صادراتی منطقه
رئیس نمایندگی وزارت امور خارجه در استان یزد در پایان با اشاره به تنوع کمنظیر صنایعدستی در این استان گفت: یزد میتواند به یک قطب مهم صادراتی در حوزه صنایعدستی تبدیل شود.
وی افزود: شهر میبد بهعنوان شهر جهانی زیلو و شهر یزد بهعنوان شهر جهانی زیورآلات، در کنار سایر رشتههای صنایعدستی استان، ظرفیت مناسبی برای همکاریهای مشترک دارند.
موسوی بفروئی تأکید کرد: ایجاد برند مشترک، حضور یکپارچه در نمایشگاههای بینالمللی، طراحی بستهبندیهای ترکیبی و استفاده از شبکههای فروش مشترک میتواند به کاهش هزینهها و افزایش قدرت رقابت در بازارهای جهانی منجر شود.
وی خاطرنشان کرد: با برنامهریزی منسجم و بهرهگیری از ظرفیتهای فرهنگی، اقتصادی و دیپلماسی، میتوان سفال میبد را به جایگاهی شایسته در اقتصاد جهانی صنایعدستی رساند.
💬 نظرات خود را با ما در میان بگذارید