خبرگزاری مهر، گروه استانها: اربعین حسینی در گذر سالها از یک مناسبت آیینی فراتر رفته و به پدیدهای جهانی با ابعاد گسترده فرهنگی، اجتماعی، معنوی و تمدنی تبدیل شده است؛ حرکتی که میلیونها انسان را از نقاط مختلف جهان در مسیر عشق به حضرت سیدالشهدا (ع) گردهم میآورد و پیام عاشورا را از مرزهای جغرافیایی عبور میدهد. این اجتماع عظیم مردمی، در کنار نمایش جلوههایی از ایثار، همدلی و وحدت، به بستری برای تبیین آرمانهای حسینی، مقابله با تحریفها و روایت صحیح از مکتب عاشورا در عصر جنگ روایتها تبدیل شده است.
در شرایطی که فرهنگ عاشورا همواره با هجمههای فکری، رسانهای و جریانهای انحرافی مواجه بوده، تبیین عقلانی و معرفتمحور پیام قیام امام حسین (ع) و شناخت ظرفیتهای اربعین در معرفی اسلام ناب، ضرورتی دوچندان یافته است. مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی و مسئول بخش فرق و ادیان این ادارهکل در گفتوگو با خبرنگار مهر، ضمن تشریح ابعاد مختلف اربعین، این حرکت را نماد قدرت نرم امت اسلامی، رسانهای زنده برای انتقال پیام عاشورا و بستری برای تربیت نسل آگاه، مقاوم و عدالتخواه دانستند.
اربعین؛ مکتب انسانسازی و استمرار نهضت عاشورا
حجتالاسلام والمسلمین سید حسن اصلنژادی، مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی، در گفتوگو با خبرنگار مهر با تشریح ابعاد مختلف پیادهروی اربعین، این حرکت عظیم را فراتر از یک زیارت یا مناسبت تقویمی دانست و اظهار کرد: اربعین یک مکتب انسانساز، جریان تمدنساز و بزرگترین نمایش قدرت نرم امت اسلامی است که پیام عاشورا را در عرصه جهانی زنده نگه داشته و آن را به یک جریان مستمر تاریخی تبدیل کرده است.
وی با بیان اینکه اربعین تنها یک راهپیمایی میلیونی نیست، افزود: این حرکت عظیم، تجدید عهد با آرمانهای حضرت سیدالشهدا (ع)، اعلام ایستادگی در جبهه حق و تجلی عملی فرهنگ مقاومت، عدالتخواهی و مبارزه با ظلم و استکبار است.
مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی با اشاره به ابعاد دینی و معنوی اربعین گفت: در معارف اهلبیت (ع)، زیارت امام حسین (ع) از نشانههای ایمان معرفی شده است و زائر اربعین با گذشتن از تعلقات مادی، تحمل سختی مسیر و صرف وقت و هزینه، عملاً وفاداری خود را به ولایت و جبهه حق اعلام میکند.
اصلنژادی ادامه داد: اگر عاشورا را یک حادثه تاریخی بدانیم، اربعین عامل استمرار، تبیین و ماندگاری آن است. این حرکت اجازه نداده پیام کربلا در تاریخ دفن شود و همواره خط حق و باطل را برای انسانها روشن نگه داشته است.
وی با بیان اینکه پیادهروی اربعین نوعی ریاضت اختیاری و تمرین خودسازی است، افزود: سادهزیستی، صبوری، خدمت به دیگران، گذشت، ایثار و دل کندن از رفاهزدگی، انسان را برای تبدیل شدن به یک «انسان حسینی» آماده میکند و مفاهیم دینی را از مرحله شعار به عرصه عمل میرساند.
بزرگترین اجتماع مردمی جهان و جلوه قدرت ایمان
اصلنژادی اربعین را یکی از بینظیرترین پدیدههای اجتماعی جهان توصیف کرد و گفت: میلیونها انسان بدون مدیریت متمرکز جهانی، بدون اجبار، ثبتنام یا انگیزههای مادی، تنها بر پایه عشق و ایمان در کنار یکدیگر قرار میگیرند و حتی برای خدمترسانی به زائران با هم رقابت میکنند.
وی افزود: این اجتماع نشان میدهد قدرت ایمان بسیار فراتر از ساختارهای رسمی و اداری است و در اربعین همه معادلات مادی تغییر میکند؛ ثروت و فقر معنای دیگری مییابد، رقابت بر سر خدمت شکل میگیرد و جامعهای مبتنی بر محبت، ایثار و تعاون شکل میگیرد که میتوان آن را نمونهای کوچک از جامعه آرمانی و تمدن اسلامی دانست.
وحدت امت اسلامی فراتر از مرزها
مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی با اشاره به حضور زائرانی از دهها کشور جهان در این مراسم اظهار کرد: اربعین یکی از بزرگترین جلوههای وحدت امت اسلامی است؛ جایی که ملیتها، نژادها، زبانها و رنگها در سایه محبت امام حسین (ع) رنگ میبازند و همه با یک هدف مشترک گرد هم میآیند.
وی تصریح کرد: این وحدت صرفاً در شعار نیست، بلکه در عمل تجلی پیدا میکند و زبان مشترک محبت، اشک، ایثار و خدمت، انسانها را به یکدیگر پیوند میدهد.
اربعین؛ نمایش قدرت نرم و دیپلماسی مردمی
اصلنژادی با تأکید بر اینکه قدرت اربعین صرفاً در جمعیت میلیونی آن خلاصه نمیشود، گفت: قدرت واقعی این حرکت در مردمی بودن، ایمان، محبت، ایثار و خدمت نهفته است؛ قدرتی که بدون سلاح، زور و ابزارهای متعارف، دلهای مردم جهان را فتح میکند.
وی افزود: اربعین نمونهای ممتاز از دیپلماسی مردمی است؛ چراکه در این رویداد، اسلام بیش از آنکه شنیده شود، دیده میشود. مهماننوازی، ایثار، برادری و خدمترسانی بیمنت، تصویری واقعی از اسلام را به جهانیان ارائه میدهد و بسیاری از تبلیغات اسلامهراسانه را خنثی میکند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی خاطرنشان کرد: حضور زائرانی از کشورهای مختلف و حتی غیرمسلمانان، نشان میدهد اربعین به رسانهای زنده و جهانی تبدیل شده که بدون وابستگی به رسانههای رسمی، پیام عاشورا و حقیقت اسلام را به افکار عمومی دنیا منتقل میکند.
اربعین؛ دانشگاه تربیتی بدون دیوار
اصلنژادی اربعین را «دانشگاه تربیتی بدون دیوار» توصیف کرد و گفت: این حرکت عظیم، مدرسهای است که در آن انسانها بدون کلاس رسمی، کتاب و استاد، مفاهیمی همچون صبر، مسئولیتپذیری، تعاون، اخلاق، ایثار و نوعدوستی را در عمل تجربه میکنند.
وی افزود: اربعین ایمان را از یک باور ذهنی به تجربهای عینی و ملموس تبدیل میکند و هویت دینی انسان را تقویت کرده و در تمام طول سال بر رفتار و سبک زندگی او اثر میگذارد.
اربعین؛ رسانه بزرگ جهاد تبیین
مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی با بیان اینکه اربعین یکی از مهمترین ظرفیتهای جهاد تبیین است، اظهار کرد: در این حرکت، هر زائر خود یک رسانه و یک راوی است و پیام عاشورا بدون واسطه و بدون سانسور از زبان مردم به جهان منتقل میشود.
وی ادامه داد: اربعین با روایت عملی عدالتخواهی، خدمت، محبت و مبارزه با ظلم، حقیقت اسلام را نه در قالب سخنرانی و مقاله، بلکه در میدان واقعی زندگی به نمایش میگذارد و همین ویژگی، آن را به مؤثرترین ابزار جهاد تبیین تبدیل کرده است.
اصلنژادی با تأکید بر نقش اربعین در تربیت نسل جوان گفت: این حرکت، پیام عاشورا را از حالت صرفاً شنیداری خارج کرده و امکان تجربه مستقیم آن را برای نوجوانان و جوانان فراهم میسازد.
وی افزود: ترکیب شور، معنویت، عقلانیت و عمل در مسیر اربعین باعث میشود نسل جدید، مفاهیم ایثار، مسئولیتپذیری، مقاومت، عدالتخواهی و ولایتمداری را بهصورت عینی تجربه کند و آن را در زندگی خود به کار گیرد.
اربعین؛ جریان زنده مقاومت و مبارزه با ظلم
مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی با اشاره به پیام جهانی اربعین گفت: این اجتماع عظیم، تجلی عملی شعار «کل یوم عاشورا و کل ارض کربلا» است و به جهانیان یادآوری میکند که در برابر ظلم، استکبار، استعمار و بیعدالتی نباید بیتفاوت بود.
وی اظهار کرد: عاشورا به انسانها آموخت که بیتفاوتی در برابر حق و باطل، زمینهساز تکرار فجایع تاریخی است و اربعین این پیام را هر سال زنده نگه میدارد تا امت اسلامی همواره در جبهه حق باقی بماند.
اصلنژادی ادامه داد: قدرت اربعین از جنس قدرت نظامی نیست، بلکه قدرت نرم برخاسته از ایمان، محبت، فرهنگ، همبستگی و مشارکت مردمی است؛ قدرتی که توانایی شکلدهی به افکار عمومی و ایجاد تحول در جوامع را دارد.
اربعین؛ الگویی برای تمدن نوین اسلامی
وی با بیان اینکه اربعین صرفاً یک اجتماع مذهبی نیست، خاطرنشان کرد: این حرکت الگویی عملی از تمدن نوین اسلامی ارائه میدهد؛ تمدنی که بر پایه محبت، عدالت، خدمت، همبستگی، مشارکت مردمی و کرامت انسانی شکل گرفته است.
مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی افزود: همانگونه که رهبر شهید انقلاب فرمودهاند، «اربعین تازه شروع شده است» و این حرکت هر سال ابعاد گستردهتری پیدا میکند. اربعین ظرفیت آن را دارد که بزرگترین روایت انسانی عصر حاضر باشد و دلهای مردم جهان را به سوی حقیقت، عدالت و مکتب اهلبیت (ع) هدایت کند.
اصلنژادی در پایان تأکید کرد: اربعین تنها یک زیارت یا راهپیمایی نیست، بلکه حرکتی جهانی در مسیر تمدنسازی، مدرسهای برای تربیت انسانهای مؤمن و مسئول، جلوهای از وحدت امت اسلامی و اعلام همیشگی ایستادگی در برابر ظلم و دفاع از حق است؛ حرکتی که پیام عاشورا را از دل تاریخ به زندگی امروز بشر آورده و آن را به جریانی زنده، اثرگذار و ماندگار تبدیل کرده است.
اربعین؛ رسانه جهانی پیام عاشورا در برابر هجمههای فرهنگی
حبیب طاهری، مسئول بخش فرق و ادیان ادارهکل تبلیغات اسلامی آذربایجانشرقی در گفتوگو با خبرنگار مهر، با تأکید بر اینکه فرهنگ عاشورا همواره در طول تاریخ مورد هجمه جریانهای مختلف فکری و رسانهای قرار داشته است، گفت: مقابله با این هجمهها نیازمند تبیین دقیق، عقلانی و معرفتمحور از پیام قیام امام حسین (ع) و ارائه صحیح معارف حسینی به جامعه به ویژه نسل جوان است.
وی با اشاره به تلاش جریانهای مختلف برای تضعیف جایگاه فرهنگ عاشورا اظهار کرد: هجمههای رسانهای و فکری علیه نهضت حسینی از نظر منشأ و رویکرد، دارای ابعاد مختلفی است که شناخت این جریانها برای برنامهریزی فرهنگی و رسانهای ضروری است.
طاهری افزود: یکی از این جریانها، جریان الحاد است که اساس دینداری، اعتقادات دینی و باور به امور غیبی را هدف قرار داده و تلاش میکند با ترویج نگاههای مادیگرایانه، جایگاه آموزههای دینی و ارزشهای معنوی را در جامعه کمرنگ کند.
وی ادامه داد: جریان وهابیت نیز از دیگر جریانهایی است که با استفاده از ابزارهای مختلف رسانهای از جمله رسانههای مکتوب، شبکههای ماهوارهای و فضای مجازی، شبهات متعددی را نسبت به نهضت عاشورا، عزاداری امام حسین (ع) و مبانی اعتقادی شیعه مطرح میکند.
مسئول بخش فرق و ادیان ادارهکل تبلیغات اسلامی آذربایجانشرقی خاطرنشان کرد: در کنار این جریانها، برخی مدعیان روشنفکری و جریانهای موسوم به عرفانهای نوظهور نیز با ارائه برداشتهای انحرافی از معنویت، تلاش میکنند از محتوای اصلی قیام امام حسین (ع) فاصله ایجاد کرده و مؤلفههای اصلی این نهضت را کمرنگ کنند.
جریانهای انحرافی؛ تهدیدی از درون برای فرهنگ عاشورا
طاهری با اشاره به اینکه بخشی از آسیبها نسبت به فرهنگ عاشورا از درون جامعه دینی شکل میگیرد، گفت: یکی از خطرات جدی، فعالیت جریانهای تندرو و افراطی است که با پوشش عزاداری برای امام حسین (ع)، اقداماتی انجام میدهند که با روح و اهداف قیام عاشورا همخوانی ندارد.
وی افزود: ورود خرافات، موهومات، اشعار سخیف و برخی رفتارهای آسیبزا مانند قمهزنی، نه تنها کمکی به ترویج فرهنگ حسینی نمیکند، بلکه موجب خدشهدار شدن چهره عقلانی و منطقی مکتب تشیع در افکار عمومی جهان میشود.
مسئول بخش فرق و ادیان ادارهکل تبلیغات اسلامی آذربایجانشرقی با بیان اینکه برخی جریانهای افراطی با عنوان «تشیع لندنی» شناخته میشوند، اظهار کرد: این جریانها با رفتارها و ادبیاتی که موجب ایجاد اختلاف میان مسلمانان میشود، زمینه سوءاستفاده جریانهای تکفیری و وهابیت را فراهم میکنند.
وی ادامه داد: اهانت به مقدسات سایر مذاهب اسلامی و دامن زدن به اختلافات مذهبی، برخلاف سیره اهلبیت (ع) بوده و در نهایت به جای تقویت جبهه امت اسلامی، به اهداف دشمنان اسلام کمک میکند.
طاهری تصریح کرد: یکی دیگر از آسیبهای این جریانها، جدا کردن عاشورا از روح اصلی آن یعنی مبارزه با ظلم، استکبارستیزی، حمایت از مظلومان و ایستادگی در برابر انحرافات زمانه است.
وی گفت: عاشورا تنها یک حادثه تاریخی و محدود به یک مقطع زمانی نیست، بلکه یک مکتب زنده برای مقابله با ظلم و دفاع از حق است و هر قرائتی که این مؤلفهها را حذف کند، در حقیقت از پیام اصلی قیام امام حسین (ع) فاصله گرفته است.
ضرورت تقویت نگاه معرفتی و عقلانی به عزاداریها
طاهری با تأکید بر نقش رسانهها، فعالان فرهنگی و مجموعههای دینی در مقابله با هجمههای فرهنگی اظهار کرد: مهمترین وظیفه جبهه خودی، تبیین و ارائه فرهنگ اصیل حسینی بر پایه معارف دینی و آموزههای اهلبیت (ع) است.
وی افزود: عزاداری برای سیدالشهدا (ع) باید در کنار احساس و عاطفه، دارای پشتوانه معرفتی و عقلانی باشد؛ چرا که اگر ابعاد معرفتی عاشورا تضعیف شود، ممکن است زمینه برای برداشتهای سطحی و انحرافی فراهم شود.
مسئول بخش فرق و ادیان ادارهکل تبلیغات اسلامی آذربایجانشرقی ادامه داد: منبر، سخنرانیهای معرفتافزا و تبیین اهداف قیام امام حسین (ع) باید جایگاه اصلی خود را در مجالس عزاداری حفظ کند و در کنار مداحی و برنامههای احساسی، مخاطب را با فلسفه قیام عاشورا آشنا سازد.
اهداف قیام امام حسین (ع)؛ محور تبیین فرهنگ عاشورا
طاهری با اشاره به ضرورت بازگشت به منابع اصیل دینی برای شناخت اهداف نهضت عاشورا گفت: سخنان حضرت سیدالشهدا (ع) در مسیر حرکت از مدینه تا کربلا، بهترین منبع برای شناخت فلسفه قیام ایشان است.
وی بیان کرد: امام حسین (ع) در تبیین هدف حرکت خود فرمودند: «إِنَّمَا خَرَجْتُ لِطَلَبِ الْإِصْلَاحِ فِی أُمَّهِ جَدِّی»؛ یعنی قیام من برای اصلاح امت جدم پیامبر (ص) است و این سخن نشان میدهد که هدف اصلی نهضت عاشورا، اصلاحگری و مقابله با انحرافات در جامعه اسلامی بوده است.
وی ادامه داد: همچنین تأکید امام حسین (ع) بر اینکه «إِنَّ الْبِدْعَةَ قَدْ أُحْیِیَتْ وَإِنَّ السُّنَّةَ قَدْ أُمِیتَتْ» بیانگر تلاش آن حضرت برای احیای سنت پیامبر اکرم (ص) و مقابله با بدعتهایی است که در جامعه اسلامی ایجاد شده بود.
طاهری خاطرنشان کرد: جملاتی همچون «هَیْهَاتَ مِنَّا الذِّلَّةُ» و «مِثْلِی لاَ یُبَایِعُ مِثْلَهُ» نیز نشاندهنده روحیه عزتمندی، آزادگی و عدم پذیرش ذلت و سازش با ظلم در مکتب حسینی است.
استفاده از ظرفیت رسانههای نوین برای معرفی پیام عاشورا
مسئول بخش فرق و ادیان ادارهکل تبلیغات اسلامی آذربایجانشرقی با تأکید بر ضرورت بهرهگیری از ابزارهای نوین رسانهای گفت: امروز برای انتقال پیام عاشورا به نسل جوان و مخاطبان جهانی، باید از ظرفیت هنر، رسانههای نوظهور، شبکههای اجتماعی و قالبهای جدید ارتباطی استفاده کرد.
وی افزود: ارائه پیام عاشورا باید با زبان روز، محتوای مستند، منطقی و جذاب انجام شود تا مخاطبان به ویژه جوانان بتوانند با حقیقت این نهضت و ابعاد انسانی، اخلاقی و اجتماعی آن ارتباط برقرار کنند.
طاهری تأکید کرد: اگر فرهنگ اصیل عاشورا به درستی تبیین و معرفی شود، نه تنها در برابر هجمههای رسانهای و شبهات مصون خواهد ماند، بلکه میتواند همچنان به عنوان یک پیام جهانی برای عدالتخواهی، آزادیخواهی و مقابله با ظلم مطرح باشد.
پیام عاشورا در اربعین زنده است؛ از کربلا تا جهان امروز
اربعین حسینی امروز تنها یک رویداد مذهبی و آیینی نیست، بلکه به جریانی زنده و اثرگذار در عرصه فرهنگی، اجتماعی و تمدنی تبدیل شده است؛ جریانی که با تکیه بر ایمان، محبت و حضور مردمی، پیام عاشورا را از دل تاریخ به متن زندگی انسان معاصر آورده است. در کنار این ظرفیت عظیم، تبیین صحیح معارف حسینی و مقابله با تحریفها و قرائتهای انحرافی از عاشورا، ضرورتی است که میتواند ضامن استمرار این مکتب در نسلهای آینده باشد.
آنچه اربعین را ماندگار کرده، پیوند میان معرفت و عاطفه، آرمان و عمل، و فرد و جامعه است؛ حرکتی که میلیونها انسان را حول ارزشهایی همچون عدالتخواهی، آزادگی، ایثار و مبارزه با ظلم گردهم میآورد و همچنان به عنوان یکی از بزرگترین جلوههای وحدت و بیداری در جهان اسلام، پیام ماندگار امام حسین (ع) را به گوش جهانیان میرساند.
💬 نظرات خود را با ما در میان بگذارید