خبرگزاری مهر، گروه استانها: طرح نهضت ملی مسکن در همدان بهویژه پروژه ۴۸۰ واحدی شهرک فرهنگیان به نمادی از بلاتکلیفی و فشارهای اقتصادی کمرشکن بر اقشار کمدرآمد تبدیل شده است.
این پروژه که ثبتنام آن در سال ۱۳۹۸ و با امید خانهدار شدن سریع متقاضیان آغاز شد پس از گذشت حدود هفت سال هنوز طعم شیرین سکونت را به کام مالکان نچشانده است.
فرآیند اجرای این پروژه از همان ابتدا با چالشهای ساختاری، مدیریتی و مالی جدی روبهرو بوده که نتیجه آن فرسایش روانی و مالی برای صدها خانوادهای است که با دشواری فراوان مبالغ خود را تامین کردهاند.
سید امید حسینی یکی از متقاضیان پروژه ۴۸۰ واحدی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان در گفتوگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: ثبتنام متقاضیان این طرح در دوره دولت روحانی و در سال ۹۸ انجام شد و در سال ۹۹ پروژه ۴۸۰ واحدی شهرک فرهنگیان برای ما انتخاب شد.
وی افزود: همزمان با این پروژه، طرح ۱۰۰ واحدی مسکن ملی شهرک مدنی و پروژه ۶۹۰ واحدی تپه در دستور کار قرار گرفت. کارگزاری پروژههای ۴۸۰ واحدی شهرک فرهنگیان و ۱۰۰ واحدی مدنی به ستاد اجرایی فرمان امام(ره) واگذار شد، اما اجرای پروژه ۶۹۰ واحدی شهرک بهشتی به بنیاد مسکن انقلاب اسلامی سپرده شد.
این متقاضی مسکن ملی درباره مبالغ پرداختی گفت: در سال ۱۳۹۹ ابتدا حدود ۴۰ میلیون تومان از متقاضیان دریافت شد که اعلام شده بود این مبلغ برای امور اولیه از جمله دریافت پروانه ساخت و اقدامات مقدماتی پروژه هزینه میشود. در سال ۱۴۰۰ نیز مبلغ ۵۰ میلیون تومان دیگر برای آغاز عملیات ساختوساز دریافت شد.

حسینی ادامه داد: به مرور مبالغی عمدتا در نوبتهای ۵۰ میلیون تومانی از متقاضیان مطالبه شد و این روند تا رسیدن آورده به حدود ۵۴۰ تا ۵۵۰ میلیون تومان ادامه یافت. در آخرین مرحله نیز حدود ۱۵۰ میلیون تومان بهصورت یکجا درخواست شد و مجموع مبالغ مطالبهشده از هر متقاضی تاکنون به حدود ۷۰۰ میلیون تومان رسیده است.
مقاومسازی زمین بیش از ۲ سال طول کشید
وی درباره علت تاخیر در آغاز عملیات اجرایی پروژه بیان کرد: در مقطعی اعلام شد که زمین محل اجرای پروژه از استحکام کافی برخوردار نیست و باید عملیات تحکیم و مقاومسازی انجام شود. اقدامی که میتوانست حداکثر در شش ماه انجام شود بیش از ۲ سال زمان برد.
این متقاضی مسکن ملی فرهنگیان همدان اضافه کرد: این در حالی است که پروژه ۱۰۰ واحدی شهرک مدنی با وجود داشتن کارگزار مشترک با چنین مشکلی مواجه نبود و طولانیشدن عملیات آمادهسازی زمین نخستین عامل مهم در عقبماندگی پروژه شهرک فرهنگیان بود.
وی افزود: ستاد اجرایی فرمان امام(ره) برای ساخت واحدهای مسکن ملی شهرک فرهنگیان شرکت جهاد نصر همدان را بهعنوان پیمانکار انتخاب کرد اما در ادامه میان کارگزار و پیمانکار اختلافهایی به وجود آمد و این اختلافها از سال ۱۴۰۰ ادامه پیدا کرد و تا سال ۱۴۰۴ نیز تعیین تکلیف نشد و در نتیجه پروژه در این مدت پیشرفت بسیار کندی داشت و در مقاطعی عملا متوقف ماند.
حسینی گفت: سرانجام در سال ۱۴۰۴ قرارداد پیمانکار قبلی با استفاده از ماده ۴۶ فسخ و پیمانکار از پروژه کنار گذاشته شد و اکنون سوال اینجاست که چرا پیمانکار زودتر کنار گذاشته نشد؟ در حالی که انتخاب پیمانکار در اختیار کارگزار پروژه بوده و اگر پیمانکار توان اجرای تعهدات خود را نداشته کارگزار میتوانسته در همان سال اول اقدامات قراردادی و قانونی لازم را انجام دهد.
وی اظهار کرد: پس از کنار گذاشتهشدن پیمانکار قبلی، پیمانکار جدید پروژه انتخاب شد و ادامه عملیات اجرایی را بر عهده گرفت.
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان با بیان اینکه پروژه شهرک فرهنگیان شامل چهار زون یا بخش اجرایی است، عنوان کرد: هنگام تحویل کار به پیمانکار جدید پیشرفت کلی پروژه حدود ۵۴ درصد بود و در آن مقطع ۲ زون جلویی پروژه بیش از ۶۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشتند.

وی ادامه داد: پیمانکار جدید پیشرفت ۲ زون جلویی را به بیش از ۹۰ درصد رسانده اما ۲ زون انتهایی همچنان عقبتر هستند و هزینه نهایی آنها تا پایان پروژه باز هم افزایش یابد و با ادامه این روند برخی متقاضیان نگران هستند که مبلغ نهایی واحدهای بخشهای عقبتر پروژه حتی به حدود چهار میلیارد تومان برسد.
اعلام هزینه حدود ۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومانی
حسینی با اشاره به رقم اعلامشده برای تکمیل واحدها گفت: هزینه نهایی هر واحد در پروژه شهرک فرهنگیان دستکم حدود ۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان تعیین شده و اگر تسهیلات ۸۵۰ میلیون تومانی از این مبلغ کسر شود متقاضی باید نزدیک به ۲ میلیارد تومان آورده شخصی تامین کند.
وی بیان کرد: در ابتدای اجرای طرح مسکن ملی گفته میشد واحدها با حدود ۶۵۰ میلیون تومان تکمیل میشوند و این رقم بهتدریج به ۷۵۰ و سپس ۸۵۰ میلیون تومان افزایش یافت و پس از آن آورده یک میلیارد تا یک میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومانی در کنار تسهیلات ۶۵۰ میلیون تومانی مطرح شد.
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان افزود: اکنون رقم اعلامشده بار دیگر حدود یک میلیارد تومان افزایش یافته و به حداقل ۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان رسیده و مسئولان افزایش هزینه ساخت را علت این موضوع عنوان میکنند اما متقاضیان معتقدند بخش عمده این افزایش قیمت نتیجه طولانیشدن پروژه و اختلاف میان کارگزار و پیمانکار بوده است.
حسینی افزود: اگر مبالغی که در این سالها به پروژه پرداخت کردیم به داراییهایی مانند طلا تبدیل شده بود، ارزش آن امروز ممکن بود به حدود چهار میلیارد تومان برسد و مسئولان افزایش قیمت مصالح و هزینه ساخت را براساس ارزش روز محاسبه میکنند اما کاهش ارزش پول پرداخت شده از سوی متقاضیان را در محاسبات خود در نظر نمیگیرند.
وی گفت: نزدیک به ۱۰۰ متقاضی واحدهای ابتدایی پروژه نیز توان تامین رقم ۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومانی را ندارند و با احتساب تسهیلات ۸۵۰ میلیون تومانی هر فرد باید حدود ۲ میلیارد تومان دیگر پرداخت کند؛ در حالی که برخی متقاضیان حتی نتوانستهاند مجموع آورده خود را به ۴۰۰ میلیون تومان برسانند.
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان اضافه کرد: این تصور در میان متقاضیان شکل گرفته که عوامل اجرایی پروژه میخواهند زیان ناشی از سالهای تاخیر را از محل آورده مردم جبران کنند و چنین تصمیمی میتواند شمار زیادی از ثبتنامکنندگان را به انصراف وادار کند.

وی افزود: برخورد با متقاضیان نباید بهگونهای باشد که به افراد ناتوان از پرداخت گفته شود راهی جز انصراف ندارند و منابع و امکانات ستاد اجرایی فرمان امام(ره) باید در مسیر خدمت به مردم به کار گرفته شود و عملکرد آنها نیز متناسب با نام امام خمینی(ره) و حمایت ایشان از مستضعفان باشد.
حسینی خاطرنشان کرد: متقاضیان این پروژه حدود هفت سال است چشمانتظار خانهدارشدن هستند و در این مدت اجارهبهای سنگینی پرداخت کردهاند و ادامه تاخیر و افزایش آورده فشار اقتصادی مضاعفی بر خانوادههایی وارد میکند که با هدف بهرهمندی از یک طرح حمایتی در این پروژه ثبتنام کردهاند.
زمان تحویل و مبلغ نهایی را اعلام نکردهاند
امین راهوری دیگر متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان در گفتوگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: سال ۹۸ ثبتنام کردیم و تاکنون ۵۰۰ میلیون تومان واریز انجام شده است.
وی با اشاره به ابهام در اعلام آورده نهایی و زمان تحویل واحدها افزود: تاکنون وعده مشخصی درباره اینکه چه زمانی قرار است واحدها به متقاضیان تحویل داده شود، ارائه نشده است.
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان درباره میزان مبالغ مطرحشده در مقاطعی از سوی عوامل پروژه گفت: در ابتدا قرار بود این مسکنها با ۱۵۰ تومن ساخته شود اما اکنون رقم تغییر کرده و اطلاعرسانی شفافی انجام نمیشود.
راهوری با اشاره به اینکه در دهک سوم قرار دارم، افزود: تاکنون هم بیشتر از توانم پرداخت کردم و امکان تامین مبالغ جدید برای من و بسیاری از متقاضیان دشوار است.
وی درباره وعدههای مطرحشده برای دهکهای یک تا سه مبنی بر تحویل سریعتر واحدها اظهار کرد: بلاتکلیفی موجود باعث فرسودگی روانی و ناامیدی متقاضیان شده است.
راهوری درباره سختی تامین آورده اظهار کرد: من برای تامین آورده فقط وام گرفتهام و اکنون در شرایط اقتصادی موجود توان مالی متقاضیان برای پرداختهای جدید محدود است.
سعید محمدی دیگر متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان شهر همدان در گفتوگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: متقاضیان این پروژه در سال ۱۳۹۸ در طرح اقدام ملی مسکن ثبتنام کردند و در خردادماه ۱۳۹۹ هر یک مبلغ ۴۰ میلیون تومان را بهعنوان ۳۰ درصد از کل آورده اولیه متقاضی به حساب وکالتی مسدودی به نام خود واریز کردند و برداشت از این حسابهای وکالتی فقط در اختیار کارگزار یا پیمانکار پروژه قرار داشت و متقاضیان امکان برداشت یا استفاده از وجوه واریزی را نداشتند.

وی ادامه داد: طبق درخواست اداره کل راه و شهرسازی استان همدان در خردادماه ۱۴۰۰ نیز هر متقاضی مبلغ ۵۰ میلیون تومان دیگر به پروژه تزریق کرد و به این ترتیب مجموع آورده پرداختی هر متقاضی در آن مقطع به ۹۰ میلیون تومان رسید.
انجام مطالعات خاک پس از دریافت آورده متقاضیان
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان بیان کرد: پس از واریز ۹۰ میلیون تومان از سوی هر متقاضی دستاندرکاران پروژه شامل اداره کل راه و شهرسازی استان همدان، ستاد اجرایی فرمان امام(ره) و شرکت جهاد نصر آزمایشهای ژئوتکنیک خاک بستر پروژه ۴۸۰ واحدی را انجام دادند و در جریان این بررسیها مشخص شد خاک منطقه دچار واگرایی است و به بهسازی نیاز دارد و فرآیند تصمیمگیری درباره انجام یا عدم انجام بهسازی خاک، تغییر احتمالی محل پروژه، انتخاب نوع عملیات بهسازی و در نهایت اجرای آن ۲۹ ماه طول کشید.
محمدی افزود: در این مدت ۹۰ میلیون تومان دارایی هر یک از متقاضیان در حساب وکالتی مسدود بود و آنها امکان استفاده از پول خود را نداشتند و این شرایط در حالی که نرخ تورم رسمی اعلامشده از سوی بانک مرکزی در این دوره ۴۸ درصد بود و ارزش آورده متقاضیان بهشدت کاهش یافت.
وی اظهار کرد: پس از کشوقوسهای فراوان عملیات ساخت سازههای این ۴۸۰ واحد در ابتدای سال ۱۴۰۲ بهصورت جدی آغاز شد و در چند مرحله نیز از هر یک از متقاضیان درخواست شد ۲۰۰ میلیون تومان دیگر به پروژه پرداخت کنند.
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان گفت: متقاضیان با امید خانهدارشدن مبالغ مطالبهشده را واریز کردند اما اختلاف و کشمکش میان پیمانکار پروژه و کارگزار آن بار دیگر موجب تاخیر در اجرای پروژه شد.
وی ادامه داد: در نهایت شرکت پیمانکار طبق ماده ۴۶ شرایط عمومی پیمان از پروژه کنار گذاشته شد و پس از آن و با گذشت چند ماه شرکت جدید که موردنظر کارگزار بود ادامه عملیات ساختوساز پروژه را آغاز کرد.

محمدی عنوان کرد: کارگزار پروژه تاخیرهای بهوجودآمده را غیرمجاز میدانست و برای رعایت حال متقاضیان و جبران بخش کوچکی از ترک فعلهای خود و پیمانکار قبلی تسهیلات کمبهره ۲۰۰ میلیون تومانی در اختیار متقاضیان قرار داد.
وی افزود: با وجود همه این اقدامات و دریافت آورده از متقاضیان تاکنون حتی یک واحد از این پروژه به هیچیک از ثبتنامکنندگان تحویل داده نشده است.
آورده ۲ میلیارد تومانی شرط انتخاب واحد
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان گفت: در حال حاضر کارگزار و پیمانکار پروژه اعلام کردهاند که ۲۴۰ واحد از مجموع ۴۸۰ واحد برای انتخاب واحد آماده است اما آماده تحویل قطعی نیست.
محمدی ادامه داد: براساس اعلام عوامل اجرایی پروژه هر متقاضی باید آورده خود را به ۲ میلیارد تومان برساند تا امکان انتخاب واحد داشته باشد مطالبهای که با اعتراض شدید متقاضیان روبهرو شده چراکه تامین چنین آوردهای برای بخش زیادی از متقاضیان نه امکانپذیر است و نه با اهداف حمایتی طرح اقدام ملی مسکن تناسب دارد.
وی گفت: در پی تاخیرهای چندساله کاهش ارزش آوردههای پرداختی و اعلام مبلغ ۲ میلیارد تومانی برای انتخاب واحد پرسشهای متعددی برای متقاضیان ایجاد شده که انتظار میرود اداره کل راه و شهرسازی، کارگزار و پیمانکار پروژه بهصورت شفاف به آنها پاسخ دهند.
این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان بیان کرد: چرا اداره کل راه و شهرسازی پیش از تحویل زمین پروژه به کارگزار مناسببودن مقاومت خاک برای ساختوساز را بررسی نکرد و انجام این بررسیها را به بعد از دریافت ۹۰ میلیون تومان از هر متقاضی موکول کرد؟ و یا چرا کارگزار پروژه زمینی را از اداره کل راه و شهرسازی تحویل گرفت که مستندات مربوط به مقاومت خاک بستر و رفع معارض آن مشخص نبود؟
وی با طرح این سوال که چرا فرآیند تصمیمگیری درباره بهسازی یا عدم بهسازی خاک، تعیین نوع بهسازی و اجرای عملیات بهسازی این پروژه بهجای حداکثر ۶ ماه ۲۹ ماه طول کشید؟ افزود: چرا کارگزار پروژه در اواخر سال ۱۴۰۲ پروژه را رها و موضوع را به اداره کل راه و شهرسازی اعلام کرد و پس از کشوقوسهای فراوان دوباره به پروژه بازگشت؛ اقدامی که به تاخیرهای فراوان در روند ساخت منجر شد؟
محمدی افزود: پرسش دیگر این است که چرا پیمانکار پروژه نیروهای خود را بهشدت کاهش داد و میزان پیشرفت پروژه را به ۰.۲۵ درصد در ماه رساند؟ و باید بهطور شفاف مشخص شود مشکلات میان کارگزار و پیمانکار قبلی پروژه چه بوده و اختلاف آنها چرا باید روند ساخت واحدهای متقاضیان را با چنین تاخیر طولانی مواجه میکرد؟
وی در ادامه پرسشهای متقاضیان اظهار کرد: چرا کارگزار پروژه هزینه ساخت سازه را به نرخ روز محاسبه میکند اما کاهش شدید ارزش آورده متقاضیان را در حدود ۶ سال متوالی در نظر نمیگیرد؟ و این سوال برای متقاضیان وجود دارد که چرا تاخیرهای ۳۵ ماهه پیمانکار قبلی «مجاز» شناخته شده و لایحه تاخیرات و جزئیات آن در اختیار متقاضیان قرار نگرفته است؟

این متقاضی مسکن ملی شهرک فرهنگیان همدان تاکید کرد: یکی دیگر از ابهامات مهم مبنای محاسبه قیمت اعلامشده است و باید مشخص شود قیمت آورده نهایی متقاضیان براساس تعدیلات قرارداد سال ۱۳۹۸ محاسبه شده یا آخرین فهرستبهای سال ۱۴۰۴ مبنای محاسبه قرار گرفته است.
وی افزود: با توجه به اینکه تامین چنین آوردهای از سوی متقاضیان نه ممکن است و نه معقول کارگزار پروژه و اداره کل راه و شهرسازی استان همدان باید اعلام کنند چه تدابیری برای کاهش میزان آورده موردنیاز متقاضیان اندیشیدهاند.
چرا پروژههای مشابه با یکسوم آورده تحویل شدند؟
محمدی آخرین پرسش متقاضیان را درباره تفاوت هزینه این پروژه با طرحهای مشابه مطرح کرد و گفت: چرا پروژههای طرح اقدام ملی مسکن که همزمان با پروژه ۴۸۰ واحدی شهرک فرهنگیان یا حتی پس از آن که از سمت بنیاد مسکن انقلاب اسلامی در شهر همدان ساخته شدهاند با آوردهای در حدود یکسوم مبلغ اعلامی کارگزار پروژه شهرک فرهنگیان به متقاضیان تحویل داده شدهاند؟
آنچه از لابهلای گلایههای متقاضیان پروژه ۴۸۰ واحدی شهرک فرهنگیان نمایان است چیزی جز مطالبه شفافیت، پاسخگویی و عدالت در فرآیند اجرای پروژههای حمایتی نیست. فاصله عمیق میان وعدههای ابتدایی و واقعیت مطالبه ۲ میلیارد تومانی برای تنها انتخاب واحد و نه تحویل کلید این پروژه را با یک بحران عمیق روبهرو کرده و ادامه این روند نه تنها باعث انصراف اجباری بسیاری از واجدین شرایط میشود بلکه به معنای شکست اهداف حمایتی دولت در خانهدار کردن دهکهای پایین درآمدی است.
زمان آن رسیده است که دستگاههای ناظر با ورود مستقیم به این پرونده به جای تحمیل هزینههای سوءمدیریت به مردم راهکاری عادلانه برای کاهش فشار مالی و اتمام هرچه سریعتر این پروژه نیمهتمام ارائه کنند.
💬 نظرات خود را با ما در میان بگذارید